De basisinfrastructuur is een dienstverlening voor alle openbare bibliotheken in Vlaanderen en Brussel voor een optimale ondersteuning in alle aspecten van de digitale werking van de bib. Deze omvat het Bibliotheeksysteem, de Bibliotheekwebsites en Open Vlacc

Met het Eengemaakt Bibliotheeksysteem (EBS), of kortweg Bibliotheeksysteem, kunnen alle Nederlandstalige openbare bibliotheken in Vlaanderen en Brussel gebruik maken van een gemeenschappelijk en centraal beheerd softwaresysteem dat de basisprocessen van een bibliotheek ondersteunt, zoals lenersadministratie, uitlenen, reserveren, collectiebeheer, financieel beheer, rapportage…

In 2025 werd het systeem verder doorontwikkeld om beter te voldoen aan de noden in de sector. Er werden 3 grote updates uitgewerkt, getest en uitgerold: Wise 8.0.1 (23 juni), 8.0.2 (29 september) en 8.0.3 (16 februari). In 2025 verbeterden we onder meer de bestelkoppeling, het verkoppelen en seriemuteren van exemplaren, selectiemogelijkheden, de covers in de Wise-catalogus, de klantberichten en de opvolging van tijdschriften.

In 2025 werden 323.193 exemplaren besteld via de bestelkoppeling, goed voor meer dan  48.762 verschillende titels en dit voor een 185-tal bibliotheekvestigingen. Meest bestelde titels waren onder andere: “Waar de zon de sneeuw raakt”, “Eefje, het meisje dat honderd jaar was” & “Het laatste lied”.

In de loop van 2025 werden 20 bibliotheken ondersteund bij hun samenvoeging in de diensten van de Basisinfrastructuur, als gevolg van de fusie van hun gemeenten. Die 9 samenvoegingen brachten het totaal aantal bibliotheken in het Bibliotheeksysteem eind 2025 op 291.

Het websiteplatform voor openbare bibliotheken omvat de publiekscatalogus, de online dienstverlening via Mijn Bibliotheek en een eigen website met alle info over de bib.

Kleine en grote verbeteringen in 2025 verhoogden de gebruiksvriendelijkheid en zorgen ervoor dat de bib haar collecties, activiteiten en diensten op een hedendaagse manier tot bij het publiek brengt. Via verschillende releases werden diverse kleinere optimalisaties doorgevoerd in de catalogus, het CMS en Mijn Bibliotheek. Daarnaast werden ook een aantal grotere, projectmatige vernieuwingen gerealiseerd. Deze omvatten onder meer:

• Vereenvoudigde registratie voor Mijn Bibliotheek.
• Automatische koppeling van het lidmaatschap op basis van een e-mailadres.
• Integratie van de Daisy‑online collectie van Luisterpunt in de catalogus van de lokale bibliotheek, inclusief de mogelijkheid om een Mijn Bibliotheek-profiel te koppelen aan Mijn Luisterpunt.
• Vernieuwingen in de bibliotheekcatalogus maakten de online omgeving gebruiksvriendelijker, slimmer en beter geschikt voor mobiel gebruik.
• Door gerichte SEO-initiatieven werd de vindbaarheid van de bibliotheekwebsites verder verbeterd.

Op 31 december 2025 telden we 823 710 Mijn Bibliotheek-profielen en in 2025 zijn er 153731 nieuwe gebruikers aangemaakt. In totaal werden er 10.755.394 items verlengd. Dan zijn er 9% meer dan in 2024. Er werden in 2025 ook 969.288 reservaties gedaan Dat is 15 % meer dan in 2024.

Op de biblioteekwebsites werden afgelopen jaar 103 miljoen afzonderlijke paginaweergaven gegenereerd door een totaal van 14.519.291 unieke bezoekers. 

Open Vlacc is een centrale bibliografische databank met beschrijvingen van materialen die typisch zijn voor openbare bibliotheekcollecties. Je vindt er beschrijvingen van verschillende materialen: boeken, cd's, dvd's, games.

Er bewoog heel wat in Vlacc-land in 2025:

• 27.157 nieuwe Vlacc-beschrijvingen, waarvan: 
  • 10.933 boeken
  • 1.652 strips
  • 658 dvd-video’s
  • en nog veel meer

• 1.480.961 etiketten via ISBN-scan gegenereerd in Biblioprint, die automatisch worden klaargezet op basis van Open Vlacc-data.

Bibliotheken kunnen kiezen om in te tekenen op verschillende digitale collecties die ze vervolgens aanbieden aan hun leners: e-boeken, digitale kranten en tijdschriften en interactieve kinderboeken.

Leners van de aangesloten bibliotheken kunnen op een toestel naar keuze 2 boeken lenen, 2 boeken reserveren en elk boek maximaal 6 weken houden via het e-boekenplatform CloudLibrary. In 2025 steeg het aantal deelnemende bibliotheken aan de e-boekendienst CloudLibrary tot 79,5% van de openbare bibliotheken (+1,5%). Door de fusiegolf onder steden en gemeenten varieert het totaal aantal bibliotheken jaarlijks. Daarom verwijzen we naar het percentage afnemende bibliotheken.   

De collectie telt ondertussen ruim 16.574 titels (-0,4%), beschikbaar in 55.554 exemplaren (- -7%). Het dalend aantal exemplaren is het gevolg van de stijgende populariteit. De licenties geraken sneller uitgeput, waardoor het een uitdaging is om de collectie op peil te houden. In 2026 steeg het aantal leners van e-boeken met 8,2%, het aantal uitleningen van e-boeken met 6,5% (respectievelijk 73.355 leners en 772.295 uitleningen). 

Sinds 2024 is er extra ingezet op het verwerven van Nederlandstalige audioboekenlicenties. Vandaar de forse toename in het gebruik van audioboeken. Momenteel zijn er 975 titels beschikbaar in 3.900 exemplaren. In 2025 registreerden 9.636 unieke gebruikers (+105%) 56.560 uitleningen (+101%). Tellen we het aantal uitleningen van e-boeken en audioboeken samen,dan komen we op 828.855 (+10%)

Van die uitleningen werden zo’n  242.924 e-boeken en  24.500 audioboeken gereserveerd op voorhand. 

De populairste Nederlandstalige e-boeken:

1. Oroppa - Safae el Khanoussi  
2. De jongen die van de wereld hield - Tjibbe Veldkamp 
3. De camino - Anya Niewierra 

‍

De populairste Nederlandstalige audioboeken:

1. Zelfzorg is het begin van alles - Nina Mouton
2. Dagboek van een spoedarts - Elisabet Haesevoets
3. De geuren van de kathedraal - Wendy Wauters 

‍

218 bibliotheken hebben een abonnement op het Krantenarchief, waarvan 122 ook op de Krantenkiosk. Voor archief is dat cijfer status quo met de situatie in 2024, bij kiosk zijn dat er drie minder. 

De Krantenkiosk biedt een breed gamma aan online kranten en magazines in de bib, het Krantenarchief geeft altijd en overal toegang tot oudere publicaties.

In 2025 zien we opnieuw een stijging in het gebruik van het Krantenarchief via login met een Mijn Bibliotheek-profiel. Het aantal raadplegingen steeg tot ca. 291.907 (+21,5%), het aantal unieke gebruikers steeg  met 14%  tot 26.970 . 

Het stijgend gebruik van het aantal raadplegingen in de scholen zet zich ook in 2025 door (+17,2%). Diezelfde evolutie zien we voor het raadplegen van artikels binnen de bib (+20,19%). Kijken we naar het gebruik van kiosk binnen de school (+37,96%) en in de bibliotheek (+11,44%), dan zien we daar ook een fikse groei. 

De omschakeling naar de vernieuwde omgeving en het uitbreiden van de content in de voorbije jaren levert duidelijk vrucht op. Verder kreeg het krantenarchief ook een betere en meer gebruiksvriendelijke filtering. 

In het aanbod van Fundels vind je digitale prentenboeken voor kleuters (3 tot 7 jaar) en AVI-leesboeken voor beginnende lezertjes (6 tot 10 jaar). De digitale, interactieve kinderboeken van Fundels vormen een mooie aanvulling op de fysieke boekencollectie van de bibliotheek. 

In 2025 bieden 136 bibliotheken Fundels aan waarvan:

• 119 bibliotheken een digitaal abonnement hebben op digitale prentenboeken (8 bibs minder dan in 2024)
• 72 bibliotheken een digitaal abonnement hebben op digitale AVI-boeken (5 minder dan in 2024
• 14 bibliotheken een abonnement hebben op Fundels met RFID-lezers en rugzakjes

‍

In 2025 werden 7 nieuwe prentenboeken en 5 nieuwe Avi-titels toegevoegd. 
In totaal werden er 88.771 (+84,5%) prentenboeken gedownload.
Voor Fundels AVI steeg het aantal downloads in 2025 tot bijna 8.793  (+13%).

De populairste prentenboeken:

1. Bijna aan op school - de turnles van Kathleen Amant
2. Coco kan het! - Loes Riphagen
3. Anna viert carnaval van Kathleen Amant

‍

De populairst AVI-boekjes:

1. Ridder muis - Dirk Nielandt  & Marjolein Pottie
2. Mie Ninja - Nico De Braeckeleer
3. Aap leest een letter - Isabelle Gielen

‍

Naast de digitale collecties, kunnen bibliotheken ook kiezen om inspiratie- en belevingsdiensten aan te bieden: Bieblo, Mijn Leestipper, [Jouw stad] Leest en Bibster.

Bieblo is een intuïtief spel dat kinderen tussen 6 en 14 jaar boeken tipt die aansluiten bij hun interesses en leeftijd. De boeken komen rechtstreeks uit de collectie van de bib.

De Bieblo-uil kreeg in 2025 in 192 Vlaamse bibs een eigen stekje. Door de gemeentefusies is het totale aantal gedaald in vergelijking met 2024, maar de effectieve spreiding over de vestigingen is in absolute cijfers gestegen. Dat kunnen we ook zien in de gebruikscijfers van Bieblo. De Bieblo-Uil verleidde in 2025 immers nog meer jonge bibliotheekbezoekers dan in 2024. In 778.500 sessies gaf de Bieblo-Uil meer dan 1.300.000 leestips waarop doorgeklikt werd. 

In 2025 zetten we ondertussen in op de uitbreiding en actualisering van de Bieblo-thema’s. Wie Bieblo start, kan (vanaf 2026) uit meer thema’s en nieuwe afbeeldingen kiezen, waardoor de jeugdcollectie nog uitgebreider bevraagd kan worden.

Via Mijn Leestipper op de bibliotheekwebsite ontvangen bibliotheekgebruikers maandelijks persoonlijke leestips uit de fictiecollectie van de bibliotheek. De leestips worden geselecteerd op basis van de leesvoorkeuren en de leenhistoriek van de lezer.

In 2025 konden leden van 140 bibliotheken terecht bij Mijn Leestipper voor persoonlijke leestips. Hiermee blijven we eigenlijk hetzelfde niveau als in 2024. De cijfers dalen door immers voornamelijk door gemeentefusies. De dienst werd dan weer 847.562 keer gebruikt. Daarmee blijven we op hetzelfde niveau als in 2025. Het aantal unieke gebruikers blijft wel lichtjes stijgen.

[Jouw stad] Leest is een centraal platform voor alles wat in een stad of regio leeft op literair vlak: leestips van lokale ambassadeurs, alle events over lezen en literatuur, de leukste leesplekken en andere inspiratie voor lokale lezers.

Sinds 2020 vormen Leuven Leest, Antwerpen Leest, Brugge Leest en Gent Leest vier bruisende lokale leescommunity’s die alles samenbrengen wat met lezen, literatuur en tekstplezier te maken heeft. Sinds 2024 maakt ook Oostende deel uit van deze Lezende Steden. 

Deze 5 steden samen activeren ruim 2.000 stadslezers die ondertussen meer dan 10.000 persoonlijke leestips met de rest van hun stad deelden, een groei van 27% ten opzichte van het jaar voordien. Leesgroepen, leesplekken, literaire evenementen… naast de leestips delen de stadslezers nog veel meer met elkaar en ook die content blijft groeien. Net als het aantal bezoekers op de websites dat van een kleine 350.000 bezoekers in 2024 naar 375.000 bezoekers in 2025 stijgt. 

Bibster is een betaalbaar, op maat gemaakt platform om uiteenlopende digitale quizzen, zoektochten, klasintroducties en gidsbeurten te maken. In 2025 gebruikten 194 bibliotheken Bibster om klasbezoeken en andere activiteiten voor kinderen te omkaderen. Circa 28.000 teams speelden een Bibster-spel en samen vervulden ze bijna 360.000 opdrachten. In 2025 bood Iedereen Leest geen enkel een Quest aan voor de Jeugdboekenmaand en dat vertaalt zich ook in de cijfers. Quest-spelen werden meer gespeeld in 2025 dan Story-spelen.

In juni 2025 staken we Bibster in een nieuw jasje. Vooral de look and feel van Bibster voor de spelers is aangepast en moderner gemaakt. Maar ook in de backend zijn voor de spelmakers verbeteringen toegevoegd. Deze nieuwe versie van Bibster zorgt er bovendien voor dat we Bibster meer futureproof is gemaakt waardoor we ook de komende jaren eenvoudiger vernieuwingen en updates kunnen uitvoeren.